پروژه های جدید شهرک سازی در کرانه باختری؛ میخ آخر بر تابوت دولت فلسطینی

به گزارش مشرق ، چند روز قبل رژیم صهیونیستی اولین مناقصه برای ساخت تعدادی واحدهای مسکونی در پروژه شهرک سازی E1 را با هدف اتصال شهرک «معله آدومیم» به قدس اشغالی منتشر کرد.

این مناقصه شامل ساخت 1234 واحد مسکونی از 3401 واحد تأیید شده تحت پروژه «E1» است. این واحدها در هفت مجتمع ساختمانی جداگانه در طرح جنوبی، بر روی تپه ای واقع در شمال بزرگراه 1 که قدس و اریحا را به هم متصل می کند و در محدوده به اصطلاح حوزه قضایی شهرداری شهرک معله آدومیم توزیع شده اند.

منطقه E1 تقریباً 12 کیلومتر مربع مساحت دارد و بین قدس و شهرک معله آدومیم قرار گرفته است. این طرح ابتدا در سال 1994 پیشنهاد شد و دامنه آن بعداها گسترش یافت تا یک بلوک شهرکی پیوسته بین شهرک معله آدومیم و قدس ایجاد شود. هدف از این کار ایجاد ارتباط میان شهرک های صهیونیست نشین در کرانه باختری و قانونی کردن آنهاست. بااین حال اجرای پروژه مذکور دهه ها به دلیل فشارهای بین المللی متوقف شده بود.

اما در تابستان سال 2025 کابینه نتانیاهو، با پیگیری ویژه بتسلائل اسموتریچ، وزیر دارایی و مسئول امور غیرنظامی منطقه کرانه باختری، این طرح در دستور کار قرار گرفت. براین اساس کمیته برنامه ریزی عالی اداره مدنی طرح ساخت حدود 3401 واحد از 3412 تا واحد مسکونی در E1 را تأیید کرد.

این واحدها بخشی از شهرک معله آدومیم خواهند شد که جمعیت آن را از 38 هزار نفر به 12 هزار نفر افزایش می دهد. ضمن آنکه، همزمان طرح گسترش محله «صیپور میدبار» با حدود 3515 واحد مسکونی نیز در دست اقدام است. این دو پروژه در نهایت می تواند جمعیت صهیونیست نشین شهرک معله آدومیم را به 35 هزار نفر برساند.

این برنامه برای کابینه راستگرای نتانیاهو اهمیت زیادی دارد؛ چون بنا به ادعای اسموتریچ، وزیر دارایی، این اقدام «به ایده تشکیل دولت فلسطینی پایان می دهد و این خانه ها، جاده ها و خانواده های یهودی هستند که واقعیت روی زمین را شکل خواهد داد.» وی همچنین آن را بخشی از «حاکمیت دو فاکتو» و اتصال استراتژیک، امنیتی و جمعیتی شهرک معله آدومیم به بیت المقدس توصیف کرد. مسئله مهم آنکه رهبران جریان اپوزیسیون که قرار است در 5 آبان در انتخابات پارلمانی با هم رقابت کنند، نیز دیدگاه متفاوتی در این باره ندارند.

در همین راستا چند روز قبل وقتی منصور عباس، رئیس حزب عربی رعم، از به رسمیت شناختن کشور فلسطین سخن گفت، گادی آیزنکوت، رئیس حزب یاشار که در حال حاضر بیشترین کرسی ها را در نظرسنجی های هفتگی به دست می آورد، نسبت به این سخنان واکنش نشان داد و گفت: «هیچ کشور فلسطینی وجود ندارد و در کابینه ای که ما تشکیل می دهیم، یک کشور فلسطینی تأسیس نخواهد شد.»

نکته جالب آنکه در همین رابطه اسموتریچ خطاب به آیزنکوت تأکید کرد باید موضعش را در خصوص پروژه E1 روشن کند. او مدعی شد: «کسانی که با ساخت و ساز در منطقه E1 مخالفند، می خواهند یک کشور فلسطینی تأسیس کنند و خواستار حفظ پیوستگی عربی از جنوب تا شمال هستند.»

در واقع این پروژه به دلیل اهمیت ساختاری که دارد، حتی می تواند میزان آرا و کرسی های احزاب در رقابت انتخاباتی پیش رو در فلسطین اشغالی را تغییر دهد، چون منطقه E1 از نظر جغرافیایی موقعیت استراتژیک دارد، می تواند موجب اتصال مستقیم معله آدومیم به بیت المقدس شود؛ پیوستگی سرزمینی شمال و جنوب کرانه باختری (بین رام الله و بیت لحم) را قطع کند؛ دسترسی فلسطینی ها به قدس شرقی را سخت تر سازد، و پیشبرد ایده «راه حل دو دولت» را عملاً غیرممکن یا بسیار دشوار کند. به همین دلیل در روزهای گذشته شاهد واکنش های مختلفی در دنیا علیه این پروژه ماجراجویانه رژیم اشغالگر بودیم.

واکنش جامعه جهانی به پروژه ساخت واحد مسکونی در منطقه E1

پس از مناقصه ای که توسط وزارت مسکن رژیم صهیونیستی برای ساخت 1234 واحد مسکونی در منطقه E1 برگزار شد، فرانسه، آلمان، بریتانیا و ایتالیا بیانیه مشترکی در محکومیت آن صادر کردند. در بیانیه مشترک کشورهای اروپایی آمده است: «تصمیم اسرائیل برای انتشار پیشنهادهای مناقصه برای ساخت پروژه شهرک سازی E1 غیرقابل قبول است. جامعه بین المللی مدت هاست که با این گسترش شهرک سازی مخالف است و نگرانی های جدی خود را به صورت خصوصی و عمومی ابراز کرده است. توافق E1 با ایجاد شکاف در کرانه باختری و تضعیف پیوستگی سرزمین های فلسطینی، به چشم اندازهای راه حل دو کشوری آسیب می رساند. این در حالی است که قوانین بین المللی به وضوح بیان می کند که شهرک سازی های اسرائیل در کرانه باختری غیرقانونی است. بنابراین ما از اسرائیل می خواهیم فوراً این طرح ها را لغو کند و به گسترش شهرک سازی ها در کرانه باختری پایان دهد.»

در همین رابطه، بلومبرگ اعلام کرد وزیرخارجه بریتانیا در حال بررسی یک رژیم تحریم جدید علیه رژیم صهیونیستی است که شامل اقداماتی برای جلوگیری از تجارت کالا و خدمات با شهرک ها و همچنین گسترش تحریم های حقوق بشری و مسدود کردن کمک های بشردوستانه خواهد بود. علاوه بر این، وزیر امور خارجه بریتانیا ممکن است صریحاً از نظر دیوان بین المللی دادگستری در سال 2024 که اظهار داشت «اشغال غیرقانونی است» حمایت کند.

آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، نیز «نگرانی عمیق» خود را در این خصوص ابراز کرد. گوترش هشدار داد ساخت وساز در این منطقه، ارتباط بین شمال و جنوب کرانه باختری را قطع می کند و «این امر عواقب جدی برای تمامیت ارضی سرزمین اشغالی فلسطین خواهد داشت و تهدیدی وجودی برای راه حل دو دولتی خواهد بود.» او از اسرائیل خواست که از اقدامات تجاوزکارانه بیشتر خودداری کند و مطابق با قطعنامه های سازمان ملل و نظر مشورتی دیوان بین المللی دادگستری عمل کند.

افزون براین بیانیه مشترکی از سوی قطر، اردن، امارات متحده عربی، اندونزی، پاکستان، ترکیه، عربستان سعودی و مصر علیه ساخت و ساز در منطقه E1، صادر شد. در این بیانیه آمده است این کشورها «سیاست شهرک سازی غیرقانونی اسرائیل در سرزمین های اشغالی فلسطین» را محکوم می کنند.

موضوع دیگری که در این خصوص باید به آن توجه داشت این است که رویکرد اسرائیل در تصرف اراضی فلسطینی ها محدود به این پروژه نیست. براین اساس چند ماه قبل کابینه نتانیاهو تصمیمات جدیدی به تصویب رساند که براساس آن به صهیونیست ها اجازه داده شد آزادانه در کرانه باختری زمین بخرند، به طوری که کرانه باختری تبدیل به یک بازار املاک و مستغلات باز برای شهرک نشینان شود. این تصمیمات همچنین قانون اردن را که خرید زمین در کرانه باختری توسط غیر فلسطینی ها را ممنوع می کرد، لغو کرده و اکنون شهرک نشینان صهیونیست نیازی به مجوز قبل از خرید زمین در این منطقه ندارند.

بنابراین اقدامات صهیونیست ها در تصرف خانه های فلسطینی ها روستای قصره در نزدیکی نابلس و همچنین تصویب بودجه های هنگفت برای ساخت جاده و مسیرهای ارتباطی بین شهرک های مختلف یهودی نشین در ادامه اجرای سیاست الحاق بخش های بیشتری از کرانه باختری به اسرائیل است.